Jaren geleden had ik een mooie vulpen en als de vulling leeg was, dan kocht ik een nieuwe vulling. Ik heb zelfs nog een tijd een potje inkt gehad, maar dat was teveel knoeien. De pen is ergens in een la verdwenen. Tegenwoordig gebruik ik ‘reclamepennen’. Je kent ze wel: gratis pennen met het logo van een bedrijf of een goed doel erop. Je krijgt ze bij een aankoop of ze liggen ergens om meegenomen te worden.
Mijn makke is dat ik de laatste jaren de pennen, als ze leeg zijn, niet kan weggooien. De meeste krijg-pennen zijn van stevig materiaal die met een nieuwe vulling zo weer verder zouden kunnen. Alleen was er nooit de noodzaak om nieuwe vullingen te gaan kopen, want als de pen leeg was, had een andere pen wel weer zijn weg ons huis in gevonden.
Vandaag nam ik een besluit: ik stop ermee, met de gratis pennen. Ik doe er niet meer aan mee, aan de wegwerpcultuur! Ik zet het gemak opzij uit liefde voor het leven.
En dus ging ik op pad om nieuwe vullingen te kopen. Bij de kantoorboekhandel hadden ze nog wel dure parkervullingen, maar die pasten zeer waarschijnlijk niet. Die vullingen lagen overigens niet bij de pennenafdeling, maar in een laatje achter de kassa. Tja, als je kiest voor de niet-makkelijke weg, dan wordt het je ook echt niet makkelijk gemaakt.
Mijn tweede poging was al raak, gewoon bij de HEMA. Voor 1,89 kocht ik twee vullingen die verrassend genoeg in de eerste pennen die ik klaar had liggen pasten, ook degene waar een vulling van een heel andere vorm in zat. Ik maakte een vreugdesprongetje! Totdat ik me bedacht dat de inkt misschien wel niet milieuvriendelijk is. Dat wordt stap twee.
Onwetendheid
Een heel ander verhaal over gemak gaat over onze digitale wereld. Onlangs volgde ik een hele toffe fotoworkshop, waarin we leerden elkaar zo goed mogelijk te fotograferen met de smartphone. We schoten die middag ongelofelijk veel foto’s en ik keek ernaar uit om de resultaten te zien. Totdat ik hoorde, vlak voor het eind, dat de foto’s gedeeld zouden worden in een app groepje. En toen kreeg ik buikpijn. Want het ging toch wel om ruim 2500 foto’s die gedeeld werden en dus hoogstwaarschijnlijk gedupliceerd zouden worden naar de clouds van negen mensen. Negen keer energieverbruik in een datacenter dus.
Ik probeerde mijn bezwaar te delen, maar werd niet begrepen. ‘Je kunt het automatisch downloaden uitzetten, dan raakt je telefoon niet vol’. Ja, dat moest natuurlijk voorkomen worden, want een volle telefoon dat is echt ongemak.
Maar het gemak waarmee er vanuit werd gegaan dat we allemaal op whatsapp zaten (ik liever niet) en waarmee totaal voorbij werd gegaan aan de gevolgen van ons digitale verkeer en opslag veroorzaakte bij mij kortsluiting. Mijn klimaat-bewustzijn is inmiddels zo ver gegroeid, dat ik letterlijk de hele avond met buikpijn en hoofdpijn op de bank zat. Totdat ik me realiseerde dat de meeste van deze mensen waarschijnlijk niet eens wisten wat de gevolgen van hun handelen waren.
En ik besloot: ik doe er niet aan mee. Ik zette mijn foto’s in een cloud, waar de andere deelnemers de foto’s van hun keuze rechtstreeks konden downloaden, en legde in een appje uit waarom ik dat deed en hoe ze de foto’s konden downloaden. Niemand reageerde op de inhoud van mijn appje, ik heb dus geen idee hoe en of mijn boodschap aan is gekomen. Dikke kans dat de helft van de groep niet begrijpt waar ik het over had en de andere helft mij een klimaatdrammer vindt.
Gemak op de schop!
Ik snap dat de keuze voor gemak snel gemaakt is en vaak niet eens bewust. Het gaat ‘vanzelf’, omdat iedereen het doet, of uit onwetendheid. Maar het gemak waarmee we dingen weggooien in plaats van repareren en hergebruiken, de auto pakken in plaats van de fiets of trein, AI gebruiken en daarmee ons energieverbruik exponentieel doen toenemen… Dat gemak daar moeten we van af!
We moeten meer nadenken over de gevolgen van onze daden, voor we iets doen. Allemaal. !