Hoe mensen met een tegengestelde mening elkaar toch iets te vertellen hebben

In een openhartig persoonlijk verhaal schrijft Wies Ubags, onder andere correspondent voor Trouw, over de grote weerstand die er in haar land is tegen alles wat riekt naar links. Een van de grootste problemen van de huidige regering is dat zij de kosten van levensonderhoud te hoog hebben laten oplopen, dat zij te hoge belastingen heft en de belofte niet waar heeft kunnen maken dat de honger is uitgebannen in dit immense land.

Wies Ubags beschrijft haar ervaringen vanuit de wijk waar zij woont in het recent uitgegeven boek Kind van de heuvel. Hoe om te gaan met iemand die radicaal rechts stemt en uitstraalt dat deze persoon niet gevoelig is voor een open gesprek. Het is deze uitdaging dat de rode draad vormt in haar zoektocht  mensen bij elkaar te brengen, en daarnaast ook  haar eigen beroepsmatige positie te bepalen voor het journalistiek werk dat ze doet

Ubags woont en werkt al sinds 2013 in Rio de Janeiro, nadat zij een tiental jaren daarvoor Colombia als standplaats had. De heuvel, waar de titel naar verwijst, is de buurt van de kleine middenstand Morro da Conceição (heuvel van de Ontvangenis) in Rio, een wijk die steeds sterker politiek gepolariseerd raakt, door de hoog oplopende haat tussen links en rechts. Toch voelt Wies Ubags zich er thuis en als het aan haar ligt blijft ze er wonen ook. Maar dat is niet van een leien dakje gegaan, zoals ze beschrijft aan de hand van ontmoetingen die ze in de loop der jaren heeft gehad met vrienden en kennissen.

Wat betreft de polarisatie zelf heeft ze zich in haar beginjaren terughoudend opgesteld. “Als journalist ben je gewend je helemaal te concentreren op de verhalen van degenen die je interviewt”, zo schrijft ze. Maar dat valt moeilijk vol te houden wanneer de hoofdpersonen in het boek, ze volgt er drie, haar in het wijkcafé en op andere plaatsen uitdagen zich uit te spreken waar zij zelf politiek staat. Wanneer ze dan bekent linkse sympathieën te hebben en zegt geen fan te zijn van Jair Bolsonaro, komt dat haar duur te staan. Het zet vriendschappen op losse schroeven. Dat Bolsonaro in de voetsporen van Donald Trump de voeten veegt aan de democratie en andersdenkenden verkettert, is voor haar een schrikbeeld. En juist dat maakt het voor haar de moeite waard om de relatie met mensen die er andere denkbeelden op nahouden dan zij, zoals hoofdrolspelers als Adelaide en Manoel, overeind te houden.

In Kind van de heuvel beschrijft Ubags op een sympathieke en begripvolle manier hoe om te gaan met  radicaal rechtse tegenstanders. Voor haar is het boek ook een zoektocht naar zichzelf. “Door te blijven praten met mijn politieke tegenstanders raakte ik meer vertrouwd met hen en kwam ik vooral over mijn schroom heen om uit te leggen wat ik zelf vind”. Voor haar een eyeopener om ook zichzelf te laten zien in het gepolariseerde gesprek. Haar aanhoudende pogingen openen een vorm van dialoog waarin mensen met tegengestelde meningen elkaar toch iets te vertellen hebben. Een opvallende rol daarbij is weggelegd voor Celina, een soort coach met Afrikaanse roots, met wie ze meerdere ontmoetingen heeft en die haar regelmatig met beide benen op de grond zet en uitdaagt meer van zichzelf te laten zien – dat zelfs een journalist eigen gevoelens mag uiten.

Daarmee is Kind van de heuvel, niet alleen het product van persoonlijke journalistieke arbeid, in verhalende vorm verteld, over de situatie in Brazilië. Ubags concludeert ook dat voor een volk dat zich bij alle polarisatie niet gek laat maken en met elkaar in gesprek blijft, er een uitweg is.