Polen, Zweden en IJsland hadden Palestina al vóór 7 oktober erkend. In mei 2024 is deze erkenning door Spanje, Ierland, Noorwegen en Slovenië bevestigd. Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Canada, Australië en Malta hebben aangekondigd dit eventueel in september 2025 te doen. Nieuw-Zeeland, België, Denemarken, Finland, Luxemburg, Portugal, Kroatië, Griekenland en Andorra hebben zich bereid verklaard om erkenning te overwegen.
Indien de Nederlandse parlementsverkiezingen in oktober leiden tot een meer linksgeoriënteerde regering, zal erkenning in Nederland waarschijnlijk ook snel volgen. Zo tekent zich een diplomatieke verschuiving af die niet alleen moreel geladen is, maar ook strategisch betekenisvol. Toch rijst bij al deze diplomatieke stappen de onvermijdelijke vraag: hoe zou een Palestijnse staat er vandaag uitzien?
Op dit moment bezet Israël meer dan 75 procent van Gaza, 100 procent van Oost-Jeruzalem en 82 procent van de Westelijke Jordaanoever (gebieden B en C onder de Oslo-akkoorden). Wat overblijft voor de Palestijnen is vandaag de dag minder dan 3 procent van het oorspronkelijke Palestina toen het voor 1917 onder het Ottomaanse Rijk viel. En dat terwijl de bevolking vrijwel gelijk verdeeld is. Ongeveer 7,4 miljoen Joden tegenover 7,0 miljoen Palestijnen, waarvan 1,6 miljoen in Israël, 2,2 miljoen in Gaza, 2,9 miljoen op de Westelijke Jordaanoever en zo’n 300.000 in Oost-Jeruzalem.
Het VN-verdelingsplan van 1947 dat 55 procent van het land aan de Joodse bevolking toekende (VN-resolutie 181), is vandaag niet meer realistisch, maar op zijn minst zou Israël moeten terugkeren naar de grenzen van voor de Zesdaagse Oorlog van 1967. Dat zou de Palestijnen 22 procent van hun oorspronkelijke thuisland teruggeven. Het zou dan betekenen dat het Israëlische leger zich volledig moet terugtrekken uit Gaza, de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem. De Joodse bewoners in die gebieden zouden dan kunnen kiezen tussen verhuizen naar Israël, of Palestijnse burgers worden van Joodse afkomst, een symbool van gedeeld burgerschap en wederzijdse erkenning.
Het klinkt misschien idealistisch, maar het idee van een tweestatenoplossing met de Groene Lijn als grens herinnert me aan mijn laatste bezoek aan Israël in 2020 waar ik als kunstliefhebber verschillende kunstenaars heb ontmoet die de Palestijnse staat ook steunen. Israël heeft geen lange kunstgeschiedenis en veel hedendaagse kunstenaars richten zich op thema’s van nationale identiteit, met name binnen de Groene Lijn, zoals geïllustreerd door het hier getoonde schilderij van David Reeb. De weg ernaartoe zal nog jaren vergen, maar uiteindelijk is de enige duurzame uitweg het oprichten van een Palestijnse staat conform de grenzen van de Groene Lijn van 1967. Waar een weg is, is er hoop – ook voor de Palestijnen!
