Doghmosh verwoordt haar ervaringen afwisselend in korte verhalen en gedichten, waarbij ze heel dicht bij huis, haar familie en zichzelf blijft. Zoals na een hernieuwd bombardement:
“Ik weet niet waar ik ben beland. Niet in de hemel en ook niet op aarde, maar in een onmetelijke leegte. Er is geen zon en geen maan – alleen een licht dat nooit dooft. Radeloos dwaal ik rond, zonder te weten waar ik ben of naartoe ga.”
Pijnlijk zijn de ervaringen die ze meemaakt als haar grootvader bezwijkt na een lange nacht van hevige pijnen. De schrijfster protesteert als ze hem weg willen brengen: “Ik ben bang dat het straks weer oorlog wordt. Dat ze de begraafplaats gaan omploegen en mijn opa een tweede keer zullen doden, op een andere manier.”
Vertaalprijs
De aangrijpende teksten zijn bij elkaar gebracht door Djûke Poppinga die ook zorgde voor de vertalingen uit het Arabisch. Deze zomer werd bekend dat Poppinga de Cultuurfonds Vertaalprijs Martinus Nijhoff 2026 – de belangrijkste prijs voor vertalers in ons taalgebied – is toegekend. Ze wordt geëerd als ‘een pionier in de weidsheid van het Arabische taalgebied en als onvermoeibaar ambassadeur van de talrijke literatoren die de Arabische wereld kent’.
Niemand op de begraafplaats is treffend vormgegeven door Tarek Atrissi Design. Opvallend zijn de kleurrijke klaprozen (‘poppies’) die de pagina’s sieren, een verwijzing naar het wereldwijde herdenkingssymbool voor oorlogsslachtoffers. De bloemen stijgen boven aardse teksten uit op zoek naar nieuw leven, zo lijkt het. “Uit het puin zal ik ons familiehuis opbouwen, net zo groot als het ooit was (…).
Literatuur uit Gaza is een nog vrijwel onbekend fenomeen in Nederland. Eerder verscheen in de serie Stemmen uit Gaza Een tuin voor verloren benen (Mahmoud Jouda) en De man die achterom keek (Amer Almassri). Niemand op de begraafplaats verschijnt op 9 september 2026.
Shrough Dogmosh. Niemand op de begraafplaats. Een bundel over verlies, overleven en menselijkheid. Vertaald door Djûke Poppinga. € 22.50. Uitgeverij Jurgen Maas.
