Bij nader onderzoek blijkt dat in de Trendrede 2011 al wordt gesproken over de trend naar meer zingeving. Ik citeer: “Veel mensen weten eigenlijk niet wat er ‘voorbij Maslow’ nog te doen, te groeien en te beleven valt. Nog mooiere en langere vakanties, nog meer zwembad om het huis, nog meer goeroes met hun eigen visie. Het inspireert niet meer. We willen geen consument zijn. We willen participeren in onze wereld. We willen niet voor niets geleefd hebben”.

Nu gaat het mij niet direct om de inhoud van het bovenstaande citaat. Wat mij echter intrigeert, is dat het citaat de indruk wekt dat materie geen voldoening (meer) geeft. Men is opzoek naar ‘de zin van het eigen leven’. Zin is volgens de Van Dale: “gevoel voor beleving en waardering van niet direct zintuiglijk waarneembare zaken”. Zingeving is dus: het invullen van belevingen en waarderingen die niet tastbaar zijn. Het invullen vergt denkwerk, ervaring en gevoel: een ultieme afstemming van hoofd en hart.

Ik zie zingeving als een proces: je leert, ziet, ervaart en denkt na. Hierdoor kom je tot bepaalde conclusies en kun je persoonlijke antwoorden vinden op levensvragen. Dit proces speelt zich voornamelijk af in de bovenste laag van de piramide die ‘ontplooiing’ of ‘zelfverwerkelijking’ wordt genoemd. Het topje van de piramide geeft de mens de kans om zich zowel fysiek als psychisch te ontwikkelen tot een zelfstandig handelend en denkend individu. Men kan zich ontwikkelen omdat alle ervaringen van de voorgaande lagen zijn meegenomen en daarop wordt voortgebouwd.

Maar wanneer je eenmaal alles hebt doorlopen, ben je er nog niet! Want je krijgt weer honger, er doen zich dingen voor waardoor je onveilig voelt en vrienden verlaten je waardoor je sociale netwerk onder druk komt te staan etc. Eigenlijk wordt de piramide dus steeds weer herhaalt en ben je niet klaar met ontwikkelen wanneer je denkt de bovenste laag ‘onder de knie te hebben’.

Het mag duidelijk zijn dat er voor mij helemaal geen sprake is van een extra laag bovenop de piramide. Het zingevingsproces is een onderdeel van ‘zelfverwerkelijking’. Door dit proces vult men de eigen levensvragen in en geeft ‘zin’ aan het leven. Als iemand dan toch iets wilt veranderen aan de piramide, pleit ik voor meer dimensies in de piramide. Doordat processen zich steeds weer opnieuw herhalen dring je immers dieper door in de piramide en word je steeds een stukje wijzer. Na de opmars van 3D film nu dus ook Maslow in 3D!

De piramide van Maslow is een algemeen geaccepteerd hiërarchisch model van de behoeftes van de mens. Maslow gaat er vanuit dat eerst de levensbehoeftes vervult moeten worden voordat je aan veiligheid of sociale behoeftes kan gaan denken. Dit schema wordt veel gebruikt in de sociale wetenschappen maar ook bijvoorbeeld bij het uitzetten van marketingstrategie.

Om de volledige trendrede te lezen, zie: www.trendrede.nl.

girl-512

Anneke Koenis

religiewetenschapper

Profiel-pagina
Nog geen reactie — begin het gesprek.