Thomas definieerde als eerste de term ‘intersectional environmentalism’ of ‘intersectioneel ecologisme’. Ze is een zwarte vrouw, opgevoed door twee hoogopgeleide ouders, en had daardoor goede toegang tot onderwijs, in tegenstelling tot veel mensen uit de meeste zwarte gemeenschappen in de Verenigde Staten. Thomas had jarenlang de droom om milieuactiviste te worden en stond naast witte peers tijdens klimaatprotesten. Toch voelde ze zich buitengesloten door de ecologische gemeenschap als er onredelijk geweld tegen mensen van kleur werd gebruikt. Haar geduld raakte op. Ze kwam in actie door The Intersectional Environmentalist op te richten, een collectief dat als doel heeft onderdrukkingssystemen in de milieubeweging te ontmantelen.

Het boek The Intersectional Environmentalist is daar een onderdeel van. In het eerste deel van het boek legt Thomas de gehanteerde begrippen uit, zoals BIPOC en ‘environmental justice’, afgewisseld met kritische vragen om je als lezer stil te laten staan bij je eigen aandeel in de kwestie. Het tweede deel van het boek staat in het teken van de onderwerpen mode, groene energie en veganisme, waar belangrijke stappen worden gezet als het gaat om duurzaamheid, maar waar gemarginaliseerde gemeenschappen vaak niet de vruchten van plukken.

Een van de belangrijkste boodschappen van het boek is dat groepen die het minst verantwoordelijk zijn voor de klimaatcrisis er de meeste consequenties van ondervinden. En dat terwijl mensen van kleur aan het front van de duurzaamheidsbeweging stonden. Zij eisten betere arbeidsomstandigheden en hogere lonen: omdat mensen van kleur op allerlei vlakken benadeeld werden, werd hun gezondheid veel vaker geschaad dan die van witte mensen. Nog altijd hebben wijken waar overwegend mensen van kleur wonen minder parken en meer luchtvervuiling dan wijken waarin vooral witte Amerikanen wonen. Dit alles terwijl Afro-Amerikanen gemiddeld een 20 procent lagere uitstoot hebben dan witte Amerikanen: Startlingly, as of 2019, race is still the number one indicator of where toxic waste facilities are located in the U.S.

Schermafbeelding 2022-06-29 om 15.01.35

Ook na natuurlijke rampen, zoals orkaan Katrina in New Orleans in 2005, zijn de grootste gevolgen te vinden in grotendeels zwarte gemeenschappen. Hulp komt minder snel en is lang niet zo effectief als in overwegend witte gemeenschappen. Dit in combinatie met niet-toereikende verzekeringen, onveilige huizen en taalbarrières maakt hun leefsituatie nog slechter.

Veel klimaat-bewegingen die nu overwegend wit zijn, zijn ontstaan vanuit gemeenschappen van mensen van kleur. De eerste Earth Day, bijvoorbeeld, was de grootste klimaatdemonstratie ooit, die vooral te maken had met burgerrechten van inheemse gemeenschappen en Mexicaanse Amerikanen. Earth Day leverde onder andere de Clean Air Act en de Clean Water Act op in de Verenigde Staten, en witte gemeenschappen zagen de luchtvervuiling hierdoor 70 procent achteruit gaan. De omgeving van gemarginaliseerde gemeenschappen werd echter niet meegenomen in deze wetten. Thomas: In fact, some of the new environmental legislation passed in the 1970s directly diverted toxic waste into Black, Brown, and low-income communities.

Ook de onderwerpen mode, groene energie en veganisme worden onder de loep genomen. Als het gaat om ‘groene’ energie is de impact enorm door onder andere het bouwen van biomassacentrales en windparken in de regio’s van de inheemse bevolking van Mexico. Veganisme is ook een belangrijke stap tegen klimaatverandering, maar daarover komt de stem van mensen van kleur amper aan bod, terwijl ze al eeuwenlang een plantaardig dieet hebben. Nigeria en Pakistan staan bovendien bovenaan de lijst van landen die de grootste toename hebben van vegetariërs. Terwijl veganisme wordt afgespiegeld als een Westerse uitvinding, is dat het uiteraard niet: in India zijn er al eeuwenlang belangrijke religieuze redenen om geen vlees te eten. Hier vergeet Thomas echter dat dat deels voortkwam uit armoede en er in India steeds meer vlees gegeten wordt omdat het toegankelijker wordt, een ontwikkeling gevoed door de Westerse wereld.

Door de veelheid aan onderwerpen binnen de 208 pagina’s worden de onderwerpen niet al te veel uitgediept, waardoor niet elk deel even goed tot zijn recht komt. Bovendien komen veel voorbeelden uit de Verenigde Staten. Een hoofdstuk met (meer) voorbeelden uit Europa of zelfs Nederland zou een goede toevoeging zijn geweest. De uitgebreide ’toolkit’ biedt wel extra leesvoer voor ieder sub-thema, en tips over wat de lezer kan doen om in actie te komen.

pc_Cher Martinez
Leah Thomas Beeld door: Cher Martinez

Het boek is wel gericht aan elke planeetbewoner: iedereen zou zich in moeten zetten voor die groepen die beperkte of geen toegang hebben tot duurzame bronnen, of daar zelfs door geraakt worden. Thomas brengt het verhaal onderwijzend, niet belerend. Haar boodschap is dat je je ook niet hoeft te schamen over je achtergrond, of dat nu vol met privileges zit, of niet. Having privilege doesnt make you a bad person; its what you do with it and how you acknowledge it that matters.

Juist door privileges kan iemand het verschil maken. “Neem de tijd om te luisteren, verdedig je eigen privileges niet,” citeert Thomas Sabs Katz. Iedereen heeft de verantwoordelijkheid zich zo te gedragen dat ze niemand veroordelen, benadelen of uitsluiten. En ook iedereen heeft er belang bij om ongelijkheid te bestrijden, ook om de natuur te beschermen.

Ondanks dat de voorbeelden ellendige omstandigheden laten zien, ligt de focus van het boek niet op wat er allemaal fout gaat, maar wat we nu beter kunnen doen. Er zijn genoeg manieren om van je te laten horen, en dat schept hoop.Amplification is important because it leads to a ripple effect of awareness that can shift into action and change the world.

Leah Thomas. The Intersectional Environmentalist. How to dismantle systems of oppression to protect people + planet. Engels. Hardcover, 208 pagina’s. Voracious publishers, maart 2022.

Emma

Emma Kemp

Emma Kemp studeert journalistiek aan de KU Leuven in Antwerpen. Ze werkte daarvoor voor NEWConnective, een platform dat evenementen …
Profiel-pagina
Nog geen reactie — begin het gesprek.